Overslaan en ga direct naar de inhoud
Fotografie: Warren Heath | Bureaux
Fotografie: Warren Heath | Bureaux

Dit voormalige klooster in Tulbagh voelt als een retraite

Zes jaar geleden deed Abigail Rands onderzoek naar een ‘potentieel kunstproject’ in het kleine plaatsje Tulbagh in de Westkaap en ontdekte toen een bijzonder gebouw. Met het land had ze al een sterke connectie, want op een steenworp afstand bezat haar familie een wijngaard. Bovendien, zo vertelt ze: ‘Ik heb een voorliefde voor oogstrelende architectuur, rauwe materialen en mooie kunst.’ En laat dit huis alle drie die elementen nu in overvloed hebben.

Het was een van de oudste gebouwen in het dorpje: ‘Het allereerste klooster en schooltje, opgericht door christelijke missionarissen in 1797’, aldus Abigail. De kenmerkende gevels, dikke, witgekalkte muren, houten spanten en het rieten dak zijn typisch voor de traditionele architectuur van de Kaapse wijnlanden.

Abigail vervolgt: ‘Deze oude gebouwen zijn gemaakt van de allerfijnste rauwe materialen; oude, solide kleien en stenen muren. De muren ademen en het gebouw blijft mede daarom warm in de winter en koel in de zomer. Ik ben dol op de geelhouten plafonds en vloeren en deurposten. Ik houd van de manier waarop ze klinken en ruiken en de verschillende kamers omlijsten.’ 

Museum Christo Coetzee

Meer recent, van de jaren zeventig tot diens dood aan het begin van deze eeuw, woonde hier kunstenaar Christo Coetzee. Een periode hierna was het huis tot museum verworden, een ode aan zijn leven en werk. Abigail: ‘Een vriend van Christo gaf ons een rondleiding en vertelde allerlei verhalen bij elk kunstwerk. Die dag is me daarom echt bijgebleven.’ 

Het duurde weliswaar even voordat Abigail uiteindelijk terugkwam om het huis helemaal eigen te maken. Deze keer met een ingeving: ze wilde van het gebouw een soort retraiteruimte maken – een plek waar ‘je los kunt laten en in contact kunt komen met hoe je je echt voelt.’ Haar visie kwam later nog meer tot leven door de toevoeging van een yogastudio, op de plek waar Coetzee’s atelier ooit zat in het oude kloostergebouw. 

Voordat Coetzee zich later in zijn carrière vestigde in Tulbagh, had hij lange pozen in verschillende delen van Europa gewoond en was hij gefascineerd door Japan. Hij raakte beïnvloed door de Gutai Art Association, een naoorlogse Japanse groep van radicale avantgarde kunstenaars die de grenzen opzocht van conceptuele en performancekunst. ‘In mijn twintigerjaren heb ik veel tijd doorgebracht in Zuidoost-Azië en Italië’, deelt Abigail. De samensmelting van de historie van het gebouw met Oost en West sprak haar enorm aan. 

Artistieke designstudio THEFOURTH

Het erfgoed van het gebouw is rijk, maar dit betekende ook dat hier uiterst zorgvuldig mee moest worden omgesprongen. Gelukkig bleek Abigail’s buurman een erfgoedconsultant te zijn. In plaats van een architect in te huren, koos de dame des huizes ervoor om de handen ineen te slaan met lokale bouwers en ambachtslieden uit de vallei. Voor het interieur koos ze voor THEFOURTH, een artistieke designstudio van het koppel Maybe Corpaci en Rodan Kane Hart, met name bekend als beeldhouwer. Abigail: ‘Ze zijn echt kunstenaars en ze delen mijn voorliefde voor onpretentieuze en zeldzame spullen. Ze weten hoe een ruimte te bereiken die gewoonweg goed aanvoelt. Echt feel-good’, aldus Abigail. 

Maybe vult aan: ‘Rodan en ik hebben een passie (soms zelfs een probleem) voor het verzamelen van meubelstukken en accessoires.’ Op een spontane, intuïtieve manier hebben ze allerlei veilingen afgespeurd. Waarbij er nog een kort lijntje moest worden gehouden met Abigail om ervoor te zorgen dat ze niet per ongeluk op exact hetzelfde boden. 

De zorgvuldig gerestaureerde, sfeervolle kamers zijn gevuld met een mix van modernisme en traditie, het oosten en het westen, modern Afrikaans en avant-gardistische twintigste-eeuwse kunst. Terwijl Maybe’s gevoel voor kleur en textuur het allemaal mooi samenbrengt. 

Lievelingsplek onder de cipresboom

Abigail’s favoriete plek in huis is het binnenhofje met een beeldschone oude cipresboom. Abigail: ‘We wilden dat de tuin er sterk en sculpturaal uit zou zien. En een gevoel oproepen dat doet denken aan de woestijn, de maan en stenen.’ Halverwege het inrichten van het huis bedacht Abigail dat ze deze plek Monastery of the Moon zou noemen. Ofwel, Dar el Qamar in het Arabisch. Rodan maakte een bed met halve maan-details op elke beddenpost. De open badkamer bevat een douche met een basis van gegoten beton, omringd door een gordijn van meer dan honderd koperen bolletjeskettingen. Tegelijkertijd moest het interieur als geheel licht, luchtig en uitgebalanceerd blijven met een knipoog. 

‘We zijn dol op muziek’, deelt Abigail: ‘Mijn partner is een klassieke fluitist uit Florence. We verdiepen ons in verschillende muziektijdperken, zoals de jaren 1960 en 1970, en dan vooral Afrikaanse muziek van over het hele continent.’ In de tuin doet een overdekte lounge aan het zwembad denken aan een postkoloniale Afrikaanse club. Dit rijke, veelzijdige karakter is voor Abigail de sleutel tot de nieuwe spirit van de plek. ‘Licht en donker, oud en nieuw, mannelijk en vrouwelijk, waarbij het evenwicht daarin zorgt voor veel rust.’

INSPIRATIE

RESIDENCE NIEUWSBRIEF

Schrijf je hier in voor onze nieuwsbrief.

Over de auteur

Kaira van Wijk

Back to top